{"id":20955,"date":"2024-01-10T09:26:08","date_gmt":"2024-01-10T08:26:08","guid":{"rendered":"https:\/\/cottage.napokusy.cz\/?p=20955"},"modified":"2024-01-10T09:26:11","modified_gmt":"2024-01-10T08:26:11","slug":"brtniky-czyli-o-wsi-ktorego-imie-pachnie-miodem","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/brtniky-czyli-o-wsi-ktorego-imie-pachnie-miodem\/","title":{"rendered":"Brtn\u00edky, czyli o wsi, kt\u00f3rego imi\u0119 pachnie miodem"},"content":{"rendered":"\n

Brtn\u00edky. Dawniej Zeidler. Oba imiona to mi\u00f3d. W \u015bredniowieczu zak\u0142adano tu rozleg\u0142e pasieki, a ich opiekun\u00f3w nazywano ZEIDLER, czyli ojcowie pszcz\u00f3\u0142. Kiedy druga wojna \u015bwiatowa zako\u0144czy\u0142a si\u0119 wiele setek lat p\u00f3\u017aniej, a pierwotna ludno\u015b\u0107 zosta\u0142a wygnana z ziemi, szukano i przeszukiwano czeskie nazwisko, wi\u0119c Droga Krzy\u017cowa sta\u0142a si\u0119 Drog\u0105 M\u0119ki Pa\u0144skiej, w tej samej szufladzie. A wi\u0119c bachory, wi\u0119c ty, kt\u00f3ry opiekowa\u0142 si\u0119 koloniami pszcz\u00f3\u0142 w ulach, czyli dziuple drzew, po raz drugi nadali wiosce nazw\u0119. Jednak mi\u0142o wiedzie\u0107, \u017ce nazwa mo\u017ce r\u00f3wnie\u017c brzmie\u0107 jak Ojciec Pszcz\u00f3\u0142. Wi\u0119c zosta\u0144my na chwil\u0119 pszczo\u0142\u0105, wyle\u0107my z ula i zwiedzajmy wiosk\u0119, kt\u00f3rego s\u0142awa bardzo ucierpia\u0142a i zosta\u0142a przez wielu zapomniana, i jest pe\u0142na niezwyk\u0142ych \u015blad\u00f3w przesz\u0142ych \u017cy\u0107 i nasion nadziei.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Poniewa\u017c jeste\u015bmy pszczo\u0142ami, przyci\u0105ga nas do koron kwitn\u0105cych lip w samym centrum Brtn\u00edky. Dziwne opuszczone miejsce – czyli dzisiaj. \u015aciana oporowa, schody, dwa coko\u0142y… co\u015b musia\u0142o tu sta\u0107. Co\u015b du\u017cego i prawdopodobnie nawet pi\u0119knego\u2026<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ale nad schodami jest tylko pusta przestrze\u0144 z ogromnym krzy\u017cem. Jest pami\u0105tk\u0105 po budynku, kt\u00f3re tutaj
to by\u0142o jeszcze w roku 1974.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pi\u0119kny barokowy ko\u015bci\u00f3\u0142 z wieloboczn\u0105 wie\u017c\u0105 i nietypowym zako\u0144czeniem prezbiterium. Ko\u015bci\u00f3\u0142 konsekrowany
\u015aw. Marcin zosta\u0142 zbudowany w niespe\u0142na siedem lat przez najwa\u017cniejszego barokowego budowniczego ca\u0142ego regionu,
Zacharias Hoffmann z Lipowej. rok, to samo, kt\u00f3ry zbudowa\u0142 zamek Salm w Lipowej, ale tak\u017ce
Lobendavian, Ko\u015bcio\u0142y \u015aluknov i Mikul\u00e1\u0161ovice, potr\u00f3jna strona i kaplica Balzera w Mikul\u00e1\u0161ovicach… Simply
lokalna gwiazda. Zosta\u0142 uko\u0144czony w rok 1716. Nie, w\u0142a\u015bciwie nie\u2026<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bciwie to zosta\u0142o uko\u0144czone 19. luty 1975. Nast\u0119pnie ko\u015bci\u00f3\u0142 zosta\u0142 wysadzony w powietrze i od tego czasu panorama
wsie nie ozdabiaj\u0105. Troch\u0119 szalony koniec wspania\u0142ej konstrukcji, i tak po latach ujawniono tajemnice jego wn\u0119trz? Powojenny rozw\u00f3j nie sprzyja\u0142 temu klejnotowi architektury ludowej, po przewrocie lutowym \u015bwi\u0105tynie Pana
nie by\u0142y zbyt popularne. Byli raczej cierniem w boku bolszewik\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

A kiedy\u015b by\u0142 to naprawd\u0119 pi\u0119kny ko\u015bci\u00f3\u0142. Bogate barokowe wn\u0119trze wie\u0144czy o\u0142tarz \u015bw, kt\u00f3rego autorem by\u0142a inna regionalna osobisto\u015b\u0107 \u2013 znakomity malarz Dominik Kindermann, kt\u00f3rych o\u0142tarze mo\u017cna podziwia\u0107 do dzi\u015b, na przyk\u0142ad w St. Maria Magdalena w Kr\u00e1snej Lipie lub w Starokre\u010dany, Ji\u0159\u00edkov lub ko\u015bci\u00f3\u0142 \u010ceskokamenicky.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jeszcze zanim przelecimy obok innych sakralnych budynk\u00f3w, klocki i armaty, przejd\u017amy do
przemys\u0142owa przesz\u0142o\u015b\u0107 wsi, kt\u00f3ry dzi\u015b ma oko\u0142o dwie\u015bcie pi\u0119\u0107dziesi\u0105t dusz, podczas gdy w czasach najwi\u0119kszego \u0107wierkania liczy\u0142 oko\u0142o tysi\u0105ca siedemset mieszka\u0144c\u00f3w. Na zdj\u0119ciu centrum wsi s\u0105 w porz\u0105dku
widoczne fabryki braci Klinger, lokalni przedsi\u0119biorcy, kt\u00f3rzy jako pierwsi wsp\u00f3lnie i po podziale firmy
osobno, byli jednymi z najwa\u017cniejszych przedsi\u0119biorc\u00f3w w\u0142\u00f3kienniczych w regionie, kt\u00f3ry by\u0142 tekstylny na wskro\u015b.
Fabryka w tle, dlatego, rozumiane budowanie, przetrwa\u0142 do dzi\u015b.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

To jest puste, i dos\u0142ownie. Brak pod\u0142\u00f3g, bez sufit\u00f3w. Zapieraj\u0105ca dech w piersiach przestrze\u0144 si\u0119ga od pod\u0142ogi do sufitu
darmowy. Powinna by\u0142a odej\u015b\u0107 na ziemi\u0119 jaki\u015b czas temu, ale grupa entuzjast\u00f3w i mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Brtn\u00edka oraz jego historii i tradycji
uratowa\u0142a budynek. Chce to, samodzielnie, du\u017co pieni\u0119dzy, ale raz, \u017ce nawet Bohemian Cottage nie trzyma\u0142 si\u0119 z daleka, b\u0119dzie galeria. I Ty jeste\u015b
napisa\u0107, \u017ce b\u0119dzie to jedna z najwybitniejszych galerii w kraju \u2013 cokolwiek by nie wystawia\u0142a.
Ta przestrze\u0144 jest naprawd\u0119 wyj\u0105tkowa. wi\u0119c Droga Krzy\u017cowa sta\u0142a si\u0119 Drog\u0105 M\u0119ki Pa\u0144skiej, uratowa\u0142 si\u0119 r\u00f3wnie\u017c ma\u0142y budynek po prawej stronie. I jest w tym
dzisiaj\u2026 w ka\u017cdym razie, Pospiesz si\u0119, wle\u0107my i przekonajmy si\u0119 sami – w ko\u0144cu jeste\u015bmy pszczo\u0142ami, wi\u0119c lecimy przez i
przez ma\u0142\u0105 szczelin\u0119 w oknie…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

A vida – studio… Kr\u00f3lestwo Milo\u0161a Kubi\u0161ty, artysta, rze\u017abiarz i konserwator, jeden ze wspomnianych przed chwil\u0105 pasjonat\u00f3w Brtnicy. Wraz z \u017con\u0105 Jitk\u0105 prowadzi urocz\u0105 kawiarni\u0119 – winiarni\u0119 w Kr\u00e1snej L\u00edpa, kt\u00f3ry nazywa si\u0119… nie mo\u017cesz tego odgadn\u0105\u0107: Atelier.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jest niesamowicie pi\u0119kny, \u017ce w miejscach, gdzie ubiera\u0142y si\u0119 kobiety, naga kobieta teraz odpoczywa.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

A tak wygl\u0105da\u0142y oba budynki w tamtych czasach, kiedy zatrudniali dziesi\u0105tki, nawet setki os\u00f3b z okolic. Jeden
w\u015br\u00f3d nich by\u0142 niejaki Josef M\u00fcller z Alt-Ehrenberg, czyli starogrecy, pod kt\u00f3rym dzi\u015b Brtn\u00edky
pasuj\u0105 prawid\u0142owo. Ten Pepi M\u00fcller by\u0142 niezwykle sprytny. Uko\u0144czy\u0142 szko\u0142\u0119 zawodow\u0105
szko\u0142a dziewiarska w Kr\u00e1snej Lipie i In 1905 do\u0142\u0105czy\u0142 do firmy piwowarskiej Klinger, dok\u0105d?
stopniowo awansowa\u0142 na szefa operacji. Ale to nie jest najciekawsze…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na pocz\u0105tku lat 30. z pomoc\u0105 c\u00f3rki Gertrudy opracowa\u0142 rajstopy dla
dzieci. Ca\u0142a sztuka polega\u0142a na tym, \u017ceby mi\u0119dzy dwie dziane po\u0144czochy wstawi\u0107 kliny \u2013 w ko\u0144cu, Tak to si\u0119 robi
Do dzisiaj. Jak pokazuje dok\u0142adne \u015bledzenie, czy Josef M\u00fcller naprawd\u0119 jest wynalazc\u0105 tego typu?
odzie\u017c. Sama z nim kiedy\u015b w roku 1935 uku\u0142 termin \u201estrumpfhosen\u201d, Czech: rajstopy.
Kupcy pocz\u0105tkowo nie bardzo wierzyli wiadomo\u015bciom, ale rajstopy zosta\u0142y entuzjastycznie przyj\u0119te przez ludzi. W po\u0142owie
rajstopy reprezentowa\u0142y ju\u017c lata 30. 65% produkcja fabryki Klingera. A to ju\u017c wkr\u00f3tce
rajstopy damskie zosta\u0142y r\u00f3wnie\u017c dodane do asortymentu dzieci\u0119cego. ale kt\u00f3ry od ponad dwudziestu lat mieszka i pracuje w D\u011b\u010d\u00ednie, Kieliszki do wina – \u015bwiatowy wynalazek, o czym jeszcze raz
on niewiele wie…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na samym ko\u0144cu 19. w samym sercu Brtn\u00edky wyros\u0142a wspania\u0142a neorenesansowa willa, siedziba od teraz
rodzina Klinger\u00f3w. \u017be wygl\u0105da bardziej ni\u017c zachowany? Paradoksalnie, jak niekt\u00f3re inne budynki w regionie
uratowany przez do\u015b\u0107 pokr\u0119tn\u0105 praktyk\u0119 re\u017cimu komunistycznego na prze\u0142omie lat pi\u0119\u0107dziesi\u0105tych i sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych,
mianowicie pozbawiona skrupu\u0142\u00f3w tendencja do odpychania wszystkich niepe\u0142nosprawnych fizycznie i umys\u0142owo, dzieci w tym licz\u0105,<\/p>\n\n\n\n

gdzie\u015b jak najdalej od Pragi, \u017ceby \u201enormalni\u201d ludzie nie musieli na nie patrze\u0107. \u017be by\u0142o wtedy obficie podlewane
sos ze \u015bwie\u017cego powietrza i pi\u0119kna przyroda jest \u0142atwy. Dlatego w regionie jest tak wiele przesz\u0142o\u015bci
zakotwiczone instytucje spo\u0142eczne, kt\u00f3re w wi\u0119kszo\u015bci przetrwa\u0142y i do dzi\u015b \u015bwietnie si\u0119 sprawdzaj\u0105 – do\u015b\u0107 cz\u0119sto jeszcze pod
stolica miasta Pragi. Brtnice domu?, za kt\u00f3ry byli odpowiedzialni na pocz\u0105tku lat 60.
siostry zakonne, kt\u00f3re tutaj, z dala od komitet\u00f3w centralnych, trwa\u0142y do \u200b\u200bpo\u0142owy 80. pozwoli\u0107, jest dzisiaj
pod odpowiedzialno\u015bci\u0105 Kraju U\u015bcia\u0144skiego. W ten spos\u00f3b willa jest uratowana. I podatek? Powojenny rozw\u00f3j nie sprzyja\u0142 temu klejnotowi architektury ludowej, wi\u0119kszo\u015b\u0107 modyfikacji jest celowa i oryginalna
Powoli zatraca si\u0119 charakter budynku\u2026<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

pszczo\u0142a, kt\u00f3rym jeste\u015bmy przez chwil\u0119, ale ju\u017c leci dalej, \u017ceby niedaleko od willi Klingera gwizda\u0142a udekorowana
przy bramie pod napisem, kt\u00f3ry wyra\u017anie g\u0142osi, gdzie dociekliwy pielgrzym mo\u017ce wej\u015b\u0107 po kamiennych schodach
przyjecha\u0107… Tak, na Krzy\u017cowy Wierch, kt\u00f3ry jest ozdobiony stacjami drogi krzy\u017cowej. Ale\u2026 nie zawsze tak by\u0142o. Pewnego dnia to si\u0119 nagromadzi
zwany Ml\u00fdnsk\u00fd vrch, na jego szczycie znajdowa\u0142 si\u0119 wiatrak i by\u0142o to zupe\u0142nie nagie wzg\u00f3rze, wolny od drzew.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Dopiero w epoce baroku wzi\u0105\u0142 m\u0142yn dla siebie i tu w roku Arcybractwo Tr\u00f3jcy \u015awi\u0119tej 1768 zbudowany na wi\u0119kszy
ku chwale Ojca, Kaplica Syna i Ducha \u015awi\u0119tego.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

We wczesnych latach 19. wiek, na samym progu klasycyzmu, podj\u0119to decyzj\u0119, co wi\u0105za\u0142o si\u0119 z pewnym boomem na rekatolicyzmie, gdzie drogi krzy\u017cowe ros\u0142y jak grzyby po deszczu, a\u017c ich liczba ustabilizowa\u0142a si\u0119 na poziomie ponad symbolicznych czternastu (nie ma ich nigdzie w Czechach na tak ma\u0142ej powierzchni) \u2013 mianowicie zbudowa\u0107 Kalwari\u0119 tak\u017ce w Brtn\u00edky.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

I oczywi\u015bcie z pe\u0142nym widowiskiem \u2013 czyli Drog\u0105 Krzy\u017cow\u0105. Zacz\u0119\u0142o si\u0119 od Ogrodu Getsemani z pos\u0105gami \u015bpi\u0105cych uczni\u00f3w i prawdopodobnie modl\u0105cego si\u0119 Chrystusa i przybywaj\u0105cego Archanio\u0142a Chamuela. Dzi\u015b na terenie dawnego Ogrodu Getsemani ro\u015bnie trawa i kie\u0142kuj\u0105 drzewa. Uwa\u017cny pielgrzym odkryje r\u00f3wnie\u017c pozosta\u0142o\u015bci coko\u0142\u00f3w i kamieni, kt\u00f3re kiedy\u015b stanowi\u0142y podstaw\u0119 ogrodzenia.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Niekt\u00f3re pos\u0105gi, oznaczone p\u00f3\u017aniejszymi modyfikacjami i \u015bwieckimi \u201epoprawkami\u201d, zachowa\u0142y si\u0119 i s\u0105 przechowywane w kaplicy \u015awi\u0119tej Tr\u00f3jcy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Idzie od stopu do stopu, a\u017c do szczytu, aby pielgrzym m\u00f3g\u0142 pod\u0105\u017ca\u0107 drog\u0105 Jezusa z krzy\u017cem na ramionach\u201d. W Brtn\u00edkach oznacza to jazd\u0119 zygzakiem, z jednej strony na drug\u0105, i tak dalej, A\u017c do szczytu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Drog\u0119 Krzy\u017cow\u0105 wie\u0144czy nast\u0119pnie Kaplica Grobu \u015awi\u0119tego, wywodzi si\u0119 bardzo prosto, bez pr\u00f3by por\u00f3wnania go do kaplicy jerozolimskiej, tak jak w Ji\u0159et\u00edn.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

I zn\u00f3w lecimy… W ka\u017cdym razie w ciele pszczo\u0142y, nie b\u0119dziemy lata\u0107 z kwiatka na kwiatek, ale od krzy\u017cy do pos\u0105g\u00f3w. Dziesi\u0119\u0107, kt\u00f3ry wprowadza Drog\u0119 Krzy\u017cow\u0105 jest, tak jak ona, od roku 2017 w nowym p\u0142aszczu, kt\u00f3rym zaopiekowali si\u0119 wspomniani ju\u017c wolontariusze ze stowarzyszenia upi\u0119kszaj\u0105cego Brtnick\u00e9 ZEIDLER, konkretnie Milo\u0161
Kubi\u0161ta, restaurator, do kt\u00f3rego \u201efabrycznego\u201d studia zagl\u0105dali\u015bmy jaki\u015b czas temu (a kto i tak nam pokaza\u0142?, nie wspominaj\u0105c o tym, gdzie w\u0142a\u015bciwie by\u0142 ten ogr\u00f3d Getsemani…).<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Przelecimy obok krzy\u017ca Schlussera…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u2026a mijamy te\u017c barokow\u0105 figur\u0119 \u015bw. Jana Nepomucena z 1785.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Naprzeciwko fabryki, kt\u00f3re ju\u017c znamy, ciekawscy pielgrzymi na pr\u00f3\u017cno wspinaj\u0105 si\u0119 na palcach i pr\u00f3buj\u0105 rzuci\u0107 okiem na wspania\u0142\u0105 barokow\u0105 rze\u017ab\u0119 ukryt\u0105 w \u015brodku prywatnego ogrodu w\u015br\u00f3d bujnej ro\u015blinno\u015bci. Tylko kampak na nas, jeste\u015bmy przecie\u017c pszczo\u0142ami i mo\u017cemy podlecie\u0107 bli\u017cej, a mo\u017ce nawet usi\u0105\u015b\u0107 na g\u0142owie lalki Maryi z cia\u0142em syna zdj\u0119tym z krzy\u017ca, a mo\u017ce pi\u0119ciokrotnie okr\u0105\u017caj\u0105c g\u0142ow\u0119 \u015bw. Jana Nepomucena, raz dla ka\u017cdej ze swoich gwiazd, lub po\u0142askota\u0107 jednego z putt\u00f3w… Dzi\u0119ki naszej obecnej pszcz\u00f3\u0142ce zobaczymy prawdopodobnie najcenniejsz\u0105 rze\u017ab\u0119 w ca\u0142ej czeskiej Holandii, p\u00f3\u017anobarokowe dzie\u0142o prawdopodobnie bardzo zaawansowanego mistrza, kt\u00f3ry zosta\u0142 przeniesiony we wczesnych latach 20. wiek ze wzgl\u0119du na budow\u0119 linii kolejowej i z czasem trafi\u0142 do prywatnego ogrodu. Skoda. Powinno to by\u0107 widziane przez wielu, nale\u017cy go odrestaurowa\u0107\u2026 ale wiemy, co z priorytetami?, szczeg\u00f3lnie w czasach gwa\u0142townie rosn\u0105cych cen. Mo\u017ce zdarzy si\u0119 cud…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Polecimy te\u017c do czterolistnej koniczyny krzy\u017ca pokoju, strze\u017conej za p\u0142otem przez do\u015b\u0107 sympatycznego wilka. Sk\u0105d on pochodzi?? Mo\u017cna o tym przeczyta\u0107 np. na wci\u0105\u017c niedocenianej stronie Ivo \u0160afusa Co\u015b z s\u0105siedztwa \u2013 zbyt cz\u0119sto z tego czerpi\u0119. Wi\u0119c cytuj\u0119: \u201eKrzy\u017c mia\u0142 by\u0107 zbudowany na pami\u0105tk\u0119 rezydenta Engela z Pansk\u00fd, kt\u00f3ry by\u0142 rok? 1642 uwa\u017cany za szpiega przez Szwed\u00f3w, zosta\u0142 schwytany, po\u0107wiartowany dla ostrze\u017cenia, a cz\u0119\u015bci jego cia\u0142a rozrzucone po kra\u0144cach \u015bwiata.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Dolecieli\u015bmy ju\u017c do najbardziej p\u00f3\u0142nocno-wschodniego kra\u0144ca wioski i jeste\u015bmy szcz\u0119\u015bliwi, \u017ce to zrobili\u015bmy, bo i tu czeka na nas niezwyk\u0142a budowla sakralna, konkretnie krzy\u017c maryjny. Pochodzi z roku zgodnego numerycznie 1717 i ty do\u015bwiadczy\u0142e\u015b swojego. Po wojnie dozna\u0142 znacznych zniszcze\u0144 \u2013 a jednak przetrwa\u0142.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Pierwotnie by\u0142 zwie\u0144czony figur\u0105 Matki Boskiej Bolesnej, kiedy\u015b p\u00f3\u017ano 19. wieku, ale zosta\u0142 zast\u0105piony przez Pieta, kt\u00f3ry zosta\u0142 utracony, i tak zosta\u0142 zast\u0105piony przez nowy pos\u0105g, artystycznie jednak znacznie mniej warto\u015bciowe. Ona te\u017c nie prze\u017cy\u0142a, jednak nie umkn\u0119\u0142o to wsp\u00f3\u0142czesnemu fotografowi. Na podstawie tego pojedynczego zdj\u0119cia Milo\u0161 Kubi\u0161ta stworzy\u0142 now\u0105 rze\u017ab\u0119, wi\u0119c kolumna jest teraz ponownie kompletna.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kolumna jest bogato zdobiona i cho\u0107 w niszach w g\u0142owicy kolumny brakuje wizerunk\u00f3w czterech ewangelist\u00f3w – najprawdopodobniej by\u0142y to obrazy malowane na blasze – do syta b\u0119dziemy si\u0119 cieszy\u0107 wspania\u0142ymi p\u0142askorze\u017abami. Nie, zdumiewaj\u0105cy, kto zna krzy\u017ce kogut\u00f3w?, od razu b\u0119dzie jasne. Nie, odbyt – Arma Christi, czyli narz\u0119dzia, kt\u00f3rym torturowano Jezusa na krzy\u017cu (na przyk\u0142ad paznokcie, w\u0142\u00f3cznia, wi\u0119zy, m\u0142ot, pr\u0119t z g\u0105bk\u0105, szczypce, bicz, trzcinowy) albo Ty, co jest mniej lub bardziej zwi\u0105zane z ukrzy\u017cowaniem (na przyk\u0142ad drabina, za pomoc\u0105 kt\u00f3rego Jezus zosta\u0142 zdj\u0119ty z krzy\u017ca, kielich – ale wiesz, kto, \u015awi\u0119ty Graal sam w sobie, kogut, kt\u00f3ry rechota\u0142 trzy zaprzeczenia Piotra?, dzban wody, kt\u00f3rym Pi\u0142at umy\u0142 r\u0119ce\u2026). Ta kolumna jest niezwyk\u0142a, nadal, \u017ce za nim nie t\u0119sknili\u015bmy.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Poniewa\u017c pszczo\u0142y s\u0105 niestrudzone i lataj\u0105 na niewiarygodne odleg\u0142o\u015bci, nie jeste\u015bmy zm\u0119czeni i zaczniemy mapowa\u0107 okolice Brtn\u00edk. Szczerze – to nie ma znaczenia, w kt\u00f3rym kierunku p\u00f3jdziesz?, zawsze znajdziesz co\u015b bardzo interesuj\u0105cego. Teraz le\u0107my na p\u00f3\u0142noc wzd\u0142u\u017c czerwonego znaku, do Zielonego Krzy\u017ca. Dlaczego nazywa si\u0119 to zielonym?, Nie wiem. To fajny krzy\u017c sylwetkowy, ale szczerze, zapiera dech w piersiach, a raczej otaczaj\u0105ca natura. To znaczy, w tej chwili okoliczne lasy s\u0105 mocno pokryte rze\u017abami (technicznie to g\u00f3rnictwo, ale jest tak lekkomy\u015blnie wykonany i niezarz\u0105dzany, \u017ce po prostu nie mog\u0119 u\u017cy\u0107 tego s\u0142owa), ale kto chce znale\u017a\u0107 pi\u0119kno?, on zawsze j\u0105 znajduje.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Tu\u017c obok krzy\u017ca kto\u015b go wzni\u00f3s\u0142 w 2008 nowoczesny kamienny \u201emenhir\u201d z granitu Rumbur. Trudno znale\u017a\u0107 autora, ale nie o to chodzi \u2013 sam w sobie jest niesamowity, \u017ce do dzi\u015b kto\u015b jeszcze musi wzbogaca\u0107 przestrze\u0144 publiczn\u0105 jak\u0105\u015b prac\u0105, Zap\u0142a\u0107 mu, transport i budowa. I pow\u00f3d? Podobno \u201e\u015awi\u0119towanie ko\u0144ca lata\u201d. Od\u0142\u00f3\u017cmy to na bok, to nie jest takie jasne, po co w og\u00f3le \u015bwi\u0119towa\u0107 koniec lata i cieszy\u0107 si\u0119 koegzystencj\u0105 dw\u00f3ch przesuni\u0119tych w czasie, ale przestrzennie bliskie zabytki.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kiedy wr\u00f3cimy do Brtn\u00edk, nie mo\u017cemy przegapi\u0107 tego miejsca, kt\u00f3ry dzi\u015b jest tylko cieniem przesz\u0142o\u015bci, konkretnie zaro\u015bni\u0119te kamienne pozosta\u0142o\u015bci dawnego budynku i plata. Kiedy\u015b by\u0142a chata wycieczkowa o nazwie Birkenbaude. Widok na Vl\u010d\u00ed hora (w trakcie, z kt\u00f3rych jest zdj\u0119cie, powiedzia\u0142 Bubikopf) cho\u0107 wci\u0105\u017c si\u0119 dowiemy, ale na serio nie polecamy ju\u017c tu picia piwa…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

tak poza tym, w okolicach Brtn\u00edka by\u0142o wiele podobnych sezonowych bar\u00f3w z przek\u0105skami – mo\u017ce troch\u0119 dalej, pod Ple\u0161n\u00fd .em, by\u0142 Plissenbaude \u2013 trudne do odkrycia omsza\u0142e ruiny na prawo od drogi do Mikul\u00e1\u0161ovice \u2013 lub Stary domek my\u015bliwski – Alte Forsthaus, z kt\u00f3rych niewiele wi\u0119cej pozostaje w pobli\u017cu g\u00f3rnego biegu Mandava. Obaj w\u0142a\u015bciciele przekazali gr\u00f3b stowarzyszeniu Omnium, kt\u00f3ry poprzedza\u0142 nas w czeskiej Holandii, jakby mogli si\u0119 jako\u015b lepiej bawi\u0107 ni\u017c my dzisiaj. Dzi\u015b w Brtn\u00edkach lub gdziekolwiek indziej w okolicy pubu, nie znajdziesz bistro ani nawet kiosku, je\u015bli si\u0119 skaleczysz.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u017be pod koniec zimy na po\u0142udnie od Brtn\u00edka w okolicach Vl\u010d\u00ed potok mo\u017cna zobaczy\u0107 pi\u0119kne lodospady, jest dobrze znany. By\u0107 mo\u017ce za du\u017co… Jednocze\u015bnie w okolicy K\u0159inice . prawie wsz\u0119dzie mo\u017cna znale\u017a\u0107 lodospady. Ale te Brtnick\u00e9 s\u0105 rozgotowane w mediach, i tak t\u0142umy po prostu nap\u0142ywaj\u0105 do nich. Dzi\u0119kuj\u0119 Evie Drchotovej za rewelacyjne zdj\u0119cie – po\u017cyczam bez jej wiedzy i licz\u0119 na mi\u0142y zwrot.
W tym samym kierunku,<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W tym samym kierunku, po prostu inny spos\u00f3b, dotrzemy r\u00f3wnie\u017c do zamku Brtnick\u00e9 z pozosta\u0142o\u015bciami dawnej budowli w skale…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

…odpowiednio – je\u015bli jeste\u015bmy uwa\u017cni i znajdujemy przerw\u0119 mi\u0119dzy dwiema formacjami skalnymi – tak\u017ce do monumentalnego nawisu zwanego Wielkim Obozem Pruskim, pod kt\u00f3rym przez wieki ukrywali si\u0119 wie\u015bniacy – cz\u0119sto ze swoim byd\u0142em – z dobytkiem zwi\u0105zanym w w\u0119ze\u0142 – i mieli nadziej\u0119, \u017ce to jaka\u015b armia pl\u0105druje teren, nie mog\u0119 znale\u017a\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Da\u0142, na d\u00f3\u0142, do Kyjovsk\u00e9 \u00fadol\u00ed rzeki K\u0159inice, teraz pielgrzym pieszo nie dotrze tam przez jaki\u015b czas. Kornik we wsp\u00f3\u0142pracy z wichurami tak bardzo tu szala\u0142, \u017ce teren jest nieprzejezdny, a dawny znak turystyczny zosta\u0142 usuni\u0119ty, droga zamkni\u0119ta. Czyli np. jeszcze raz miarki, no\u015bniki farb i p\u0119dzli, b\u0119d\u0105 mog\u0142y wyj\u015b\u0107 i przywr\u00f3ci\u0107 \u015blad. Ale to nie nast\u0105pi szybko, wyzwalacz jest na to zbyt realny.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wr\u00f3\u0107my teraz z las\u00f3w nad K\u0159inic\u00ed w okolice Brtn\u00edky. Na polanie na rozdro\u017cu, przy studni znajdujemy kamienny krzy\u017c. Budowano go tu przez rok 1785, stworzy\u0107 symboliczny wisiorek do przeciwleg\u0142ego pos\u0105gu \u015bw. Jan Nepomuck\u00fd. Pos\u0105g ju\u017c dawno znikn\u0105\u0142, je\u015bli kto\u015b jej szuka, znajduje go w D\u011b\u010d\u00ednie przy ko\u015bciele St. Promocja St. Kryzys. Krzy\u017c pozosta\u0142.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Statua, krzy\u017c… W \u015brodku lasu. Sauna fi\u0144ska charakteryzuje si\u0119 bardzo wysok\u0105 temperatur\u0105 i wilgotno\u015bci\u0105? W pobli\u017cu, gdzie nic tu nic, tylko brzydkie i \u0142yse oko. Mo\u017ce mia\u0142 poprzednika? Miejsce jest oznaczone na mapie jako \u0160ternberk. Powojenny rozw\u00f3j nie sprzyja\u0142 temu klejnotowi architektury ludowej, wszystko, co musisz zrobi\u0107, to spr\u00f3bowa\u0107, gdyby pszczo\u0142y mog\u0142y lata\u0107 pod pr\u0105d…<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u017bycie, mog\u0105! Jeste\u015bmy w roku 1771. Poln\u0105 drog\u0105 nadje\u017cd\u017ca pow\u00f3z ci\u0105gni\u0119ty przez cztery konie. Hrabia Franti\u0161ek V\u00e1clav z Salm-Reifferscheidt sprowadza obecnie \u017con\u0119 z zamku w Lipowej, Hrabina Walburga z domu \u0160ternberk. Ma dla niej niezwyk\u0142y prezent – le\u015bny zamek, kt\u00f3ry zostanie nazwany na jej cze\u015b\u0107 \u0160ternberk. Przed zamkiem czeka ju\u017c praski architekt Anton\u00edn Schmidt. Hrabia jest zadowolony, hrabina podekscytowana. P\u00f3\u017anobarokow\u0105 architektur\u0119 uzupe\u0142nia wyrafinowany ogr\u00f3d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Wok\u00f3\u0142 parteru, mansardowy dach krytego zamku, kt\u00f3ry w rzeczywisto\u015bci jest jednym du\u017cym pawilonem widokowym, powstaje barokowy park, \u015bcie\u017cki s\u0105 \u015bci\u015ble symetryczne poprowadzone w kszta\u0142cie o\u015bmioramiennej gwiazdy i wy\u0142o\u017cone kasztanowymi alejami. Hrabina ma pokoje we wschodniej cz\u0119\u015bci, w zachodnim hrabstwie. Ale go\u015bcie nadchodz\u0105, odbywaj\u0105 si\u0119 polowania, zamek przybiera charakter my\u015bliwski, i tak trzeba doda\u0107 budynki dla go\u015bci – w sumie by\u0142o ich cztery – kuchnia dworska i mieszkania dla lokaja i le\u015bniczego. Wkr\u00f3tce b\u0119dzie stajnia, strzelnica, kryta kr\u0119gielnia. W parku znajduje si\u0119 staw ze sztucznym wodospadem. Jelenie biegaj\u0105 po parku, sarna, daniele i czarna zwierzyna.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u017bycie na zamku by\u0142o pe\u0142ne zabawy i rozrywki – a tak\u017ce otwarte dla publiczno\u015bci. Strzelanie do celu, gry w kr\u0119gle, bale i inne uroczysto\u015bci odbywa\u0142y si\u0119 w \u0160ternberku do lat 40. XX wieku 19. wieku, a urz\u0119dnicy z maj\u0105tku jowialnie uczestniczyli w nich wraz ze swoimi poddanymi.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Jednak po \u015bmierci Franciszka i Walburgi zamek popada\u0142 w ruin\u0119, a kiedy zosta\u0142 rozebrany pod koniec lat osiemdziesi\u0105tych 19. wiek odziedziczy Johanna, kt\u00f3ry wcze\u015bniej po\u015blubi\u0142 Oswalda Thun-Hohenstein, rozwa\u017ca si\u0119 jego rozbi\u00f3rk\u0119. Ale hrabia Thun interweniuje, inwestuje i odbudowuje i modyfikuje zamek, zamienia dom gier w restauracj\u0119.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

We Vlastiv\u00e9dzie Szluknowskiej od roku 1898 jest napisane: \u201eGospoda w \u0160ternberku jest prosta, ale jest najpotrzebniejsze jedzenie, a tak\u017ce dobre i orze\u017awiaj\u0105ce piwo Lipovsk\u00e9 i przyjaciele natury, kt\u00f3rzy co roku przybywaj\u0105 i powracaj\u0105. Mo\u017cna tylko \u017cyczy\u0107, uczy\u0144 to pi\u0119knym, sielankowe miejsce nie zosta\u0142o pozostawione same sobie, ale \u017ce obecny w\u0142a\u015bciciel dworu r\u00f3wnie\u017c chce \u201eco\u015b\u201d zrobi\u0107 dla wzniesienia \u0160ternberka, zw\u0142aszcza ze wzgl\u0119du na w miar\u0119 dobry stan budynk\u00f3w\u201d.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Kilka klap b\u0142oniastych skrzyde\u0142 – i wracamy za rok 2022. I cholera… to jest transformacja. Mycie, aby idylliczne miejsce pozosta\u0142o zachowane, wi\u0119c prawdopodobnie si\u0119 nie spe\u0142ni\u0142o. Jak to si\u0119 sta\u0142o? Nie uwierzysz w to.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Na poczt\u00f3wce, Chyba z pocz\u0105tku lat siedemdziesi\u0105tych, nagrywamy ko\u015bci\u00f3\u0142, kt\u00f3ry jeszcze nie zosta\u0142 wysadzony, ale przede wszystkim w lewym dolnym rogu zameczek my\u015bliwski \u0160ternberk, niezwykle gustownie uzupe\u0142niony licznymi zunifikowanymi chatami. To jest dok\u0142adnie to, czego chcia\u0142! Po wojnie le\u015bnicy mieli tu pierwszy o\u015brodek wypoczynkowy, p\u00f3\u017aniej sygnalizatorzy. Za nimi zbudowano przyleg\u0142y ob\u00f3z dla dzieci.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Patrz\u0105c na dawny basen wci\u015bni\u0119ty w przestrze\u0144 przez barokowego architekta wyobra\u017conego parku, przele\u0107my szybko nad malowniczym zako\u0144czeniem zamku \u0160ternberk 1989 rozpoczyna si\u0119 odbudowa, kt\u00f3ry jest uko\u0144czony w 1991. Kosztuje sze\u015b\u0107 milion\u00f3w koron (nast\u0119pnie!). Aprobata. „Wszystko, Dziedziniec, kt\u00f3ra \u015bwinia to zrobi\u0142a??\u201d zapyta\u0142 oficer odprawowy. „To jest na g\u00f3rze, Ty kole\u015b, \u0142azienka bez izolacji w pod\u0142odze, rury odp\u0142ywowe przeciekaj\u0105, a te belki stropowe, to b\u0119dzie dzi\u0119cio\u0142\u201d.. A w ci\u0105gu dw\u00f3ch lat rozr\u00f3s\u0142 si\u0119 do ca\u0142ego budynku, wi\u0119c nic nie zosta\u0142o, ni\u017c zamek w roku 1994 zburzy\u0107. Rekonstrukcja po prostu nie wysz\u0142a… Przepraszam, Powojenny rozw\u00f3j nie sprzyja\u0142 temu klejnotowi architektury ludowej.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ale jaki to by\u0142by Szkaplerz?, je\u015bli pozwolili\u015bmy na zupe\u0142nie z\u0142e zako\u0144czenie. Wi\u0119c pos\u0142uchajmy bajki, kt\u00f3ry ma, samodzielnie, koniec jest dobry. Rok jest napisany 2006 i dw\u00f3ch uroczo naiwnych, m\u0142odzi ludzie t\u0119skni\u0105cy za dziewicz\u0105 przyrod\u0105 i przygod\u0105, jaka\u015b Irena i niejaki Ale\u0161, uciekaj\u0105 z Pragi i szukaj\u0105 mieszkania w regionie czeskiej Szwajcarii. Przedstawia cudown\u0105 i bardzo romantyczn\u0105 mo\u017cliwo\u015b\u0107 – mogli zamieszka\u0107 na terenie dawnego domku my\u015bliwskiego! \u015awietny!!! Ale trudno by\u0142oby o nich my\u015ble\u0107, \u017ce spadkobierc\u0105 dworu jest raczej znu\u017cony staruszek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Ale nadszed\u0142 romans – tylko troch\u0119 innego rodzaju. Tma, \u017ce w nocy nie mo\u017cna by\u0142o zobaczy\u0107 ko\u0144ca w\u0142asnej r\u0119ki. Metr \u015bniegu zim\u0105. Ogrzewanie jest raczej symboliczne, wiecznie zamarzni\u0119ta woda w rurach, najbli\u017csza cywilizacja dwa kilometry, troch\u0119 bli\u017cej knajpa we wsi Kopec migocz\u0105ca w oddali \u015bwiat\u0142em… Z drugiej strony czysta natura, grzybowe chmury, jagoda – wszyscy znajomi chcieli odwiedzi\u0107. Po roku w \u0160ternberku pobrali si\u0119. I wtedy narodzi\u0142a si\u0119 Ema.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Brtnick\u00e9 icefalls? No oczywi\u015bcie \u2013 na przyk\u0142ad w \u0142azience\u2026 Kiedy po czterech zimach w \u0160ternberku przeprowadzili si\u0119 do Kr\u00e1snej Lipy, Emma mia\u0142a dwa lata. Jej s\u0142ownictwo odzwierciedla\u0142o prze\u017cyte do\u015bwiadczenie: „ile, ich, jagody, wszy g\u0142owowe…\u201d m\u00f3wi o tym dzi\u015b Irena: \u201eTo bardzo nas zwi\u0105za\u0142o. Ale to by\u0142a walka. Chocia\u017c pi\u0119kna.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Irena, Ema, Tonik i Ale\u0161 Kubica von \u0160ternberk, od lat siedziba rodziny w Kamennej Horka. Obaj w\u0142a\u015bciciele przekazali gr\u00f3b stowarzyszeniu Omnium, kt\u00f3ry marzy\u0142 i ostatecznie zbudowa\u0142 Czeski Domek.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

miejsce, gdzie znajdziesz romans zupe\u0142nie innego rodzaju ni\u017c kiedy\u015b w lasach w pobli\u017cu wioski, kt\u00f3rego imi\u0119 pachnie miodem. Wi\u0119c dzi\u0119kuj\u0119, \u017ce przez jaki\u015b czas by\u0142e\u015b ze mn\u0105 pszczo\u0142ami. Czas wr\u00f3ci\u0107 do ludzkiej postaci i przej\u015b\u0107 przez Brtn\u00edky z otwartymi oczami. Teraz wiesz, gdzie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Brtn\u00edky. Dawniej Zeidler. Oba imiona to mi\u00f3d. W \u015bredniowieczu zak\u0142adano tu rozleg\u0142e pasieki, a ich opiekun\u00f3w nazywano ZEIDLER, czyli ojcowie pszcz\u00f3\u0142. Kiedy druga wojna \u015bwiatowa zako\u0144czy\u0142a si\u0119 wiele setek lat p\u00f3\u017aniej, a pierwotna ludno\u015b\u0107 zosta\u0142a wygnana z ziemi, szukano i przeszukiwano czeskie nazwisko, wi\u0119c Droga Krzy\u017cowa sta\u0142a si\u0119 Drog\u0105 M\u0119ki Pa\u0144skiej, w tej samej szufladzie. […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":18194,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[213],"tags":[248,236,231],"class_list":["post-20955","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-wycieczki2","tag-brtniky-pl","tag-pieszo","tag-wyjazdy"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20955","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20955"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20955\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20956,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20955\/revisions\/20956"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18194"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20955"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20955"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cottage.cz\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20955"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}